Yapay zekada açık kaynak savaşı. Dev teknoloji şirketlerinden ortak bildiri

Nvidia CEO'su Jensen Huang, aralarında Meta, Microsoft, IBM ve Dell Technologies'in de yer aldığı küresel teknoloji devleri tarafından imzalanan "Açık Ağırlıklar ve Amerikan Yapay Zeka Liderliği" başlıklı ortak açık mektubu kamuoyuna duyurdu.

Nvidia CEO'su Jensen Huang, sosyal medya hesabından yaptığı ilk paylaşımda, şirketinin de imzacısı olduğu ve yapay zeka alanında açık modellerin kritik önemini savunan ortak mektubu yayımladı.



Huang paylaşımında, yapay zekanın her sektörü dönüştüreceğini, her şirkete güç vereceğini ve her ülke tarafından inşa edileceğini kaydetti.



Açık modellerin siber güvenliği ile emniyeti güçlendirdiğini, yenilikçilik ile yayılımı hızlandırdığını ve egemenliğe imkan tanıdığını vurgulayan Huang, dünyanın hem öncü kapalı modellere hem de öncü açık modellere aynı anda ihtiyaç duyduğunu belirtti.



"Açık Ağırlıklar ve Amerikan Yapay Zeka Liderliği" başlığıyla 24 Temmuz 2026 tarihinde yayımlanan bildiri; Nvidia, Meta, Microsoft, IBM, Dell Technologies, CrowdStrike, Palantir, Mozilla, Mistral, Hugging Face, Y Combinator, Andreessen Horowitz, The Linux Foundation, Perplexity, ServiceNow, Box, Replit, Black Forest Labs, Arcee AI, Arena, Emergence Capital, Mariana Minerals, Reflection, Telnyx ve American Innovators Network ortaklığıyla imzaladı.

AÇIK KAYNAK YAZILIMIN TARİHSEL MİRASI YAPAY ZEKAYA TAŞINIYOR
Ortak mektupta, 1980'li yıllarda ilk açık kaynak kodlu yazılım öncülerinin, yazılımın yalnızca şirketlerin kod üzerindeki sıkı denetimiyle gelişebileceği yönündeki hakim inanca meydan okuduğu hatırlatıldı.



Dünya genelindeki geliştiricilerin kodu inceleyebildiği, değiştirebildiği ve geliştirebildiği şeffaf ekosistemin, bugün internetin büyük bölümünü ayakta tuttuğu vurgulandı.



Açık kaynak kodlu yazılımların dev teknoloji şirketlerinin yanı sıra bilimsel araştırmalar, siber güvenlik ve kritik görevler yürüten ABD ordusu ile federal kurumlarca kullanıldığı ifade edildi.



Açık kaynağın yazılım maliyetlerini düşürmekten öte, Amerikalı mühendis ve girişimcilerin kurumsal egemenlik inşa ettiği ortak bir bilgi temeli kurduğu kaydedildi.



ABD'nin yapay zeka alanında benzer bir yol ayrımında olduğu belirtilen bildiride, ülkenin yapay zeka liderliğinin tek bir öncü modelle değil, her sektöre yayılan güçlü ve açık bir ekosistem kurup kuramadığıyla ölçüleceği aktarıldı.



Herkesin indirebildiği, inceleyebildiği, değiştirebildiği ve kendi altyapısında çalıştırabildiği açık ağırlıklı modellerin; gelişmiş yapay zekayı daha erişilebilir, uyarlanabilir ve yaygın kılacağı ifade edildi.



Açık ağırlıkların yapay zeka ekonomisine erişimi genişlettiği kaydedilen mektupta, girişimlerin, köklü işletmelerin, üniversitelerin ve kamu kurumlarının sıfırdan model eğitmeden veya her işlem için yüksek maliyetler ödemeden bu sistemlerden yararlanabileceği vurgulandı.



Bu yöntemin, öncü ölçekteki kapasiteyi yalnızca gerçek öncü sorunlara saklayarak yapay zekayı milyarlarca günlük görevde ekonomik açıdan sürdürülebilir kılacağı bildirildi.



ABD'nin yapay zeka çağını; teknolojiyi fabrikaların, hastanelerin, çiftliklerin, dersliklerin ve yerel işletmelerin iş akışlarına yayarak kazanacağı belirtildi.



Açık ağırlıkların rekabeti artırarak kazanımların birkaç elde toplanmasını engellediği; bulut çiplerinden uygulamalara ve hizmetlere kadar geniş bir alanda rekabeti körükleyerek maliyetleri düşürdüğü kaydedildi.



Şirketlerin tek bir sağlayıcıya bağımlı kalmak istemediği, açık modeller sayesinde verilerini denetleyebildiği ve oluşturdukları değeri kendi bünyelerinde tutabildiği vurgulandı.

SİBER GÜVENLİK İÇİN ŞEFFAFLIK ŞARTI
Mektupta, açık ağırlıkların telafisi güç riskler taşıdığı, yayınlanan ağırlıkların orijinal geliştiricinin kontrolünden çıktığı ve değiştirilmiş sürümlerin takibinin zorlaştığı kabul edildi.



Ancak bu risklere karşı açık ağırlıkları yasaklamanın yanlış bir yaklaşım olacağı ifade edildi.



Saldırganların gelişmiş yapay zeka kullandığı bir dünyada, savunucuların da tehditleri tespit edebilmek, simüle edebilmek ve müdahale edebilmek için eşdeğer modellere erişmesi gerektiği savunuldu.



Yalnızca kapalı modellere dayanmanın güvenli olmadığı, bu sistemlerin de sızmalara, kötüye kullanımlara veya dışarıdan tespit edilemeyen arızalara açık olduğu kaydedildi.



Gelişmiş yapay zeka kabiliyetlerini az sayıda kapalı modelin arkasında toplamanın tekil başarısızlık noktaları ürettiği ve kritik teknolojiyi birkaç sağlayıcının eline bıraktığı bildirildi.



Açık ağırlıklı modellerin ise geniş bir araştırmacı topluluğunun davranışları incelemesine, zayıflıkları bulmasına ve güvenlik duvarları geliştirmesine imkan tanıdığı aktarıldı.

KARAR MERCİLERİNE YASAL ÇERÇEVE ÇAĞRISI
Gelişmiş ekosistemin kendiliğinden oluşmayacağını belirten imzacılar, karar mercilerine şu adımları atma çağrısında bulundu:



- Girişimciler ve araştırmacılar için bilgi işlem kapasitesine erişimi genişletmek.



- Veri kümeleri, araçlar ve değerlendirme çerçeveleri gibi ortak eğitim varlıklarına yatırım yapmak.



- Rekabeti boğan veya yeniliği yurt dışına kaçıran erken kısıtlamalardan kaçınarak alanı çok sesli tutmak.



- Güçlü uygulama katmanlarının ekonomideki egemen kullanımı nasıl artıracağını incelemek.



Bildiride ayrıca, karar mercilerinin meşru model geliştirme teknikleri ile yasadışı hak ihlallerini birbirine karıştırmaması gerektiği uyarısı yapıldı.



Bir modelin çıktısını başka bir modeli eğitmek veya geliştirmek için kullanma yöntemi olan "distilasyon" tekniğinin, açık kaynak geleneklerinin bir devamı ve meşru bir geliştirme aracı olduğu kaydedildi.



Kapalı modellerden yasadışı değer çıkarma girişimlerinin haklı kaygılar yarattığı, ancak bu sorunların yenilikçi tekniklere toptan kısıtlama getirmek yerine hedefli hukuki ve ticari çerçevelerle çözülmesi gerektiği vurgulandı.